Conjunctief: gebruik en tegenwoordige tijd - il congiuntivo: l'uso e il tempo presente

De conjunctief of aanvoegende wijs (il congiuntivo) is een alternatief voor de indicatief of aantonende wijs en wordt gebruikt in bijzinnen.
De conjunctief wordt vaak toegepast wanneer er sprake is van een subjectief of onwerkelijk element.

De conjunctief kan onder andere uitdrukking geven aan:

Het wordt gebruikt na bepaalde werkwoorden + che, zoals:

Het wordt gebruikt na bepaalde voegwoorden, zoals:

De conjunctief kent vier tijden. Op deze pagina wordt alleen de tegenwoordige tijd behandeld.

YouTube: uitlegvideo over het gebruik van de conjunctief en de vormen voor 'essere' en 'avere' (in het Engels)
YouTube: uitlegvideo over het gebruik van de conjunctief (in het Italiaans)



Regelmatig werkwoord - il verbo regolare

Vorming: stam + uitgang.

Regelmatig werkwoord
persoon -are -ere -ire
io -i -(isc)a
tu
lui / lei
noi -iamo -iamo
voi -iate -iate
loro -ino -(isc)ano



Onregelmatige werkwoorden - i verbi irregolari

De eerste persoon meervoud, de noi-vorm, is altijd gelijk aan de indicatief.
De tweede persoon meervoud, de voi-vorm, gebruikt diezelfde noi-stam maar dan met uitgang -iate in plaats van -iamo.

Voor het verkrijgen van de enkelvoudsvorm en derde persoon meervoud zijn er twee groepen te onderscheiden.
De ene groep bestaat uit essere en de vier werkwoorden met een éénlettergrepige eerste persoon enkelvoud indicatief.
Deze werkwoorden gebruiken diezelfde noi-stam met voor het enkelvoud de uitgang -ia in plaats van -iamo en voor de derde persoon meervoud -iano in plaats van -iamo.

Onregelmatige werkwoorden
werkwoord io tu lui / lei noi voi loro
essere sia siamo siate siano
avere abbia abbiamo abbiate abbiano
sapere sappia sappiamo sappiate sappiano
stare stia stiamo stiate stiano
dare dia diamo diate diano

QUIZ: vervoegen van regelmatige + bovenstaande onregelmatige werkwoorden
Bij andere onregelmatige werkwoorden zijn enkelvoud en derde persoon meervoud af te leiden van de eerste persoon enkelvoud indicatief.
Het enkelvoud gebruikt de io-vorm met slotletter -o in plaats van -a. Voor de derde persoon meervoud wordt daar nog -no aan toegevoegd.

Afwijking bij dovere: debba en debbano (in de indicatief zijn devo en devono namelijk vervangingen voor de nu verouderde vormen debbo en debbono).

Belangrijkste overige onregelmatige werkwoorden
werkwoord io tu lui / lei noi voi loro
dovere debba dobbiamo dobbiate debbano
potere possa possiamo possiate possano
volere voglia vogliamo vogliate vogliano
venire venga veniamo veniate vengano
tenere tenga teniamo teniate tengano
andare vada andiamo andiate vadano
fare faccia facciamo facciate facciano
dire dica diciamo diciate dicano
bere beva beviamo beviate bevano

QUIZ: vervoegen van bovenstaande onregelmatige werkwoorden
QUIZ: vertalen van werkwoordsvervoegingen van regelmatige en onregelmatige werkwoorden naar het Italiaans